Slotwoord

Het boek begon met een waarschuwing. Amos, de herder van Tekoa, riep het de mensen toe die naar de Dag verlangden zonder te weten wat zij begeerden: "wee u, die de dag van de HEERDag van de HeerNiet één etmaal maar een periode waarin God ingrijpt: zij breekt aan bij het zesde zegel (Op 6:17; gewogen), omspant de toorn in twee fasen tot de verschijning, en omvat het rijk tot het voorbijgaan van de eerste schepping (2 Petr 3:10; gewogen). begeert; waartoe zal die voor u zijn? Die dag zal duisternis zijn en geen licht" (Amos 5:18, hoofdstuk 1). Met die tegenstem opende dit boek — niet met opwinding maar met ontzag, niet met een schema maar met een huivering. En na 38 hoofdstukken keert die tegenstem terug, maar nu verrijkt: wie de Dag heeft leren kennen zoals de Schrift haar tekent, begeert haar niet lichtvaardig, maar verwacht haar ook niet zonder hoop. Want de Dag heeft twee gezichten, en dat is de eerste en de laatste les van dit hele werk.

Want dit is wat zich liet zien, van Sefanja tot Openbaring, Schrift met Schrift gelegd: het is één Dag met twee gezichten (hoofdstuk 3). Voor wie haar tegemoet gaat in de hardheid van het hart is zij duisternis — de dag van toorn, van de bazuin en het geschreeuw, de dag waarop niemand kan bestaan. Maar voor wie schuilt bij de Naam is diezelfde Dag licht — de dag van de verlossing, de inzameling, de bruiloft, de dag waarop de doden opstaan en de tranen worden afgewist. Niet twee dagen, maar één Dag die valt op twee soorten mensen, zoals dezelfde zon de was doet verharden en het ijs doet smelten. Dat is geen tegenspraak in de Schrift; het is haar diepste consequentie. De Dag is de ontmaskering van alles — en wat zij aan het licht brengt, beslist of zij duisternis of licht voor je is.

En gebleken is dat die Dag beweegt. Zij is geen punt maar een periode, met een vierslag die telkens terugkeert: een aanvang, een verloop, een climax, een uitloop (hoofdstuk 3, 28). Zij begint met een naam — de dag van de HEER, jom JHWH — en die naam verschuift terwijl de Dag vordert: de dag van Christus voor de gemeente die vertroost wordt, de dag van God waarop alles aan de Vader wordt overgegeven, en ten slotte de nieuwe schepping, de achtste dag die niet meer eindigt (hoofdstuk 23, 35, 38). Eén Dag, vele namen, één beweging — van het eerste bazuingeschal tot de eeuwige rust.

En duidelijk werd hóe erover te spreken. Niet met de valse zekerheid van de datumzetter, niet met de luie onverschilligheid van de scepticus, maar met de vier merken (hoofdstuk 4): wat goed gedocumenteerd is als een muur die je kunt natellen — de 18 keren dat jom JHWH in het Hebreeuws staat, de zes keren dat hēmera kyriou in het Grieks klinkt; wat gewogen is als een pijler die de last draagt maar die je met eerbied benadert; wat betwist is als een open kwestie waarover eerlijk verschil bestaat; en wat speculatief is als een steiger die je zetten mag om te bouwen, mits je hem niet voor de muur aanziet. Heel dit boek heeft geprobeerd die vier nooit te verwarren — de jaartallen het laagste merk te geven en toch met overtuiging neer te zetten, het kader vast te houden en de kalender los, het seizoen te herkennen en de dag te laten rusten in Gods hand (hoofdstuk 33).

En de Kerk bleek te staan waar zij hoort. Niet vergeten in het zwijgen van de grote verdrukking, maar onttrokken vóór de toorn — de Bruid weggenomen vóór de zwaarste fase, terwijl Israël bewaard wordt dóór de verdrukking heen tot het "gans Israël zal behouden worden" (Rom 11:26, hoofdstuk 24-27). Twee verzamelingen, twee wijzen van redding, één Redder. En achter dat alles de geheimenissen die op de Dag samenkomen: de Kerk onthuld, Israël hersteld, de doden opgewekt, de wetteloze verdaan, Babylon geoordeeld (hoofdstuk 35). De Dag is de dag waarop alle verzegelde dingen opengaan.

Wat blijft er, aan het einde, te zeggen? Alleen dit: de Dag is ten diepste geen schema maar een Persoon. Achter elke telling, elke draad, elke crux en elk jaartal staat Hij die komt — de HEER die zal uittrekken en van Wie de voeten zullen staan op de Olijfberg, de Ruiter op het witte paard, de Bruidegom die zijn Bruid tegemoet gaat. Al het rekenwerk van dit boek is niet bedoeld om de Dag uit te rekenen maar om Hem te verwachten; niet om de tijden te grijpen maar om wakend te worden bevonden. En daarom eindigt een boek over de Dag van de HEER niet met een conclusie maar met een gebed — het oudste gebed van de kerk, in het Aramees bewaard omdat het te kostbaar was om te vertalen: Marana tha. Onze Heer, kom. Zo bidt de Bruid, en zo bidt dit boek: kom, Heer Jezus. En de Geest en de Bruid zeggen: kom. En wie het hoort, zegge: kom (Openbaring 22:17,20).

Wee wie de dag begeert — als hij haar begeert zonder de Heer. Maar welgelukzalig wie haar verwacht — want voor wie schuilt bij de Naam is de Dag geen duisternis maar het eerste licht van de morgen die niet meer eindigt.