Bijlage A

Masterconcordantie

De woordtellingen op de grondtekst — reproduceerbaar, met basisrates

3 min lezen
Verdiepingen:

De tellingen hieronder zijn berekend op de Hebreeuwse grondtekst — de Masoretische tekst met de morfologische codering van het Open Scriptures Hebrew Bible — en zijn reproduceerbaar. Het getal achter elk woord geeft aan hoe vaak het in de hele Hebreeuwse Bijbel voorkomt (op woordniveau); dat is de basisrate waartegen elke "treffer" gewogen moet worden. Waar dit boek op een telling steunt, verwijst het naar deze bijlage.

1 · Basisrates van de sleutelwoorden

- Woestijn — midbar (מִדְבָּר), 271×. - Vleugels — kanaf, vleugel (כָּנָף) 111× · nesher, arend (נֶשֶׁר) 26× · uf, vliegen (עוּף) 32× · daah, scheren (דָּאָה) 4×. - Dragen — nasa (נָשָׂא), 654×. - Toevlucht — chasa, schuilen (חָסָה), 37×. - Plaats — maqom (מָקוֹם) 401× · kun, gereedmaken (כּוּן) 219× · sukka, loofhut (סֻכָּה) 31× · Bozra (בָּצְרָה) 8×. - Vlucht — nus, vluchten (נוּס) 161× · barach, wegvluchten (בָּרַח) 65×. - Opklimmen — ala (עָלָה), 894×. - Voeden — kul, onderhouden (כּוּל) 37× · man, manna (מָן) 14×. - Overblijfsel — sheerit (שְׁאֵרִית) 66× · shaar, ww. (שָׁאַר) 133× · peleta/palit (פְּלֵיטָה) 52× · yeter/notar (יֶתֶר) 209×. - Benauwdheid — tsara (צָרָה), 73×. - Verzamelen — asaf (אָסַף) 202× · qavats (קָבַץ) 127×. - Chaoskampf — tannin, zeedraak (תַּנִּין) 26× · Leviathan (לִוְיָתָן) 6× · Rahab (רַהַב) 3×. - Vloed — shataf, overstromen (שָׁטַף), 31×. - Aarde-mond — bala, verzwelgen (בָּלַע) 50× · patach, openen (פָּתַח) 145× · peh, mond (פֶּה) 498× · erets, aarde (אֶרֶץ) 2505×. - Zaad — zera (זֶרַע), 229×. - Moeder — yalad, baren (יָלַד) 500× · aqara, onvruchtbare (עֲקָרָה) 12×. - Hagar — Hagar (הָגָר), 12×.

2 · Dragende collocaties (twee woorden in hetzelfde vers)

CollocatieWoordenAantalPlaatsen
Arendsvleugelskanaf + nesher7×Deut 32:11; Ex 19:4; Ez 17:3, 7; Jer 48:40; 49:22; Spr 23:5
Grote arendnesher + gadol2×Ez 17:3, 7
Toevlucht onder de vleugelschasa + kanaf5×Ps 36:8; 57:2; 61:5; 91:4; Ruth 2:12
Opklimmen uit de woestijnala + midbar19×Ex 13:18; 16:14; Lev 16:10; Num 13:21; 16:13; 21:5; Joz 8:20; 16:1; 18:12; Ri 1:16; 11:16; 1 Kon 2:34; 2 Kon 3:8; 2 Kron 20:16; Jer 2:6; Hos 13:15; Am 2:10; Hgl 3:6; 8:5
Tijd van benauwdheidet + tsara11×Ri 10:14; Neh 9:27; Ps 9:10; 10:1; 37:39; Spr 17:17; Jes 33:2; Jer 14:8; 15:11; 30:7; Dan 12:1
Overblijfsel van Jakobsheerit + Jakob5×Jes 46:3; Jer 31:7; Mi 2:12; 5:6; 5:7
Verzamelenqavats + asaf11×Jes 11:12; 43:9; 62:9; Ez 11:17; 29:5; 39:17; Joël 2:16; Mi 2:12; 4:6; Hab 2:5; Sef 3:8
Zeedraak in de zeetannin + yam3×Jes 27:1; Job 7:12; Ps 74:13
De aarde verzwelgtbala + erets10×Ex 15:12; Num 16:32, 34; 26:10; Deut 11:6; Jes 25:8; 49:19; Klg 2:2; Job 2:3; Ps 106:17
De aarde opende haar mondpatach + peh + erets2×Num 16:32; 26:10
Overstromende riviershataf + nahar3×Jes 43:2; 66:12; Hgl 8:7

3 · De vlucht-tellingen (bij Deel I, hoofdstuk 3)

Deze tellingen illustreren dat de reddende vlucht-tót-een-toevlucht in de Hebreeuwse Bijbel de zeldzame, gemarkeerde pool is. Zij illustreren de lezing; zij dragen haar niet — een rauwe co-occurrentie is geen basisrate-gecorrigeerde toets.

CollocatieWoordenAantalToelichting
Vluchten vóórnus + panim49×panim is met 1891 vindplaatsen een van de frequentste woorden van de Bijbel
Vluchten tót een toevluchtnus + miqlat7×alle in de vrijstad-context: Num 35:6, 11, 15, 25, 26, 32; Joz 20:3
Wegvluchten naar veiligheidbarach + miqlat / + chasa0×barach koppelt niet aan een toevlucht-woord
Sterven in de woestijnmidbar + mut20×mut is met 695 vindplaatsen zeer frequent — de woestijn als sterfplaats
Schuilen in de woestijnmidbar + chasa0×Dit is grotendeels een lexicaal gegeven: chasa is een poëtisch woord voor schuilen bíj God, geen plaatsaanduiding — de woestijn ís elders wél toevlucht (Hagar, Elia), alleen zonder dít woord.

4 · De weeën-matrix (bij Deel I, hoofdstuk 4b)

De zes profetenplaatsen die de eindtijdse geboorte bij de benauwdheid leggen, met het dragende Hebreeuwse woord, de Griekse weergave van de Septuaginta, en het contactpunt in Openbaring 12.

PlaatsHebreeuwsGrieks (LXX)Contact in Openbaring 12
Jesaja 26:17-19chil, weeën hebben + zaäq, schreeuwenōdinousa [...] ekekraxenkrazei ōdinousa (12:2)
Jesaja 66:7-9chil + jalad, baren; zachar, mannelijk (enkelvoud) tegenover banèha, haar zonen (meervoud)exephygen kai eteken arseneteken huion arsen (12:5) tegenover "de overigen van haar zaad" (12:17)
Jeremia 30:6-7jolédah, barende + et tsara, tijd van benauwdheidōdinousa; kairos thlipseōs (LXX Jeremia 37:6-7)de benauwdheid waarin de vrouw bewaard wordt (12:6, 14)
Micha 4:9-10chuli wagochi, krimp ineen en barst uitōdine kai andrizoude vlucht naar het open land, waar zij gered wordt (12:6, 14)
Micha 5:2ad et jolédah jalada, totdat zij die baren zal gebaard heeft; jèter echaw, de rest van zijn broedersheōs kairou tiktousēs texetai; hoi epiloipoi tōn adelphōn autōn, de overigen van hun broedershoi loipoi tou spermatos autēs (12:17)
Daniël 12:1-2jaämod Michaël, Michaël zal opstaanMichaēlMichaēl kai hoi angeloi autou (12:7)

De vier contacten, apart geteld: drie verbaal, één thematisch.

1. Schreeuwen in weeën (krazei + ōdinousa) — Openbaring 12:2 ↔ Jesaja 26:17 LXX. Beide woorden staan in dezelfde volgorde bij dezelfde barende.

2. Zij baarde een mannelijke (eteken + arsen) — Openbaring 12:5 ↔ Jesaja 66:7 LXX. De woordcombinatie komt in de LXX verder alleen bij Exodus 2:2 (Mozes) en Jeremia 30:6 (LXX 37:6) voor.

3. De vlucht naar het open land — Openbaring 12:6, 14 ↔ Micha 4:10. Uit de stad naar buiten, en dáár de redding — niet omhoog. Dit contact is thematisch, niet verbaal: de Septuaginta heeft in Micha 4:10 ἐν πεδίῳ en Babel, geen ἔρημος.

4. Michaël — Openbaring 12:7 ↔ Daniël 12:1. In het hele Nieuwe Testament komt de naam Michaël nog maar op één andere plaats voor: Judas 9.

De nul-telling. Verbale contacten tussen Openbaring 12 en de geboorteverhalen van Mattheüs 1-2 en Lukas 1-2 — 0×. De draak bij de geboorte (12:4) heeft wél een patroon-contact met Exodus 1-2 en Mattheüs 2:13, maar geen woordovereenkomst met een geboorteverhaal; zie de weging in Deel I.