Het bruiloftsmaal op aarde

22 min lezenGoël

Het bruiloftsfeest blijft niet binnen de zaal.

"En ik zag de hemel geopend, en zie, een wit paard [...]" — die woorden staan aan het begin van Openbaring 19. "En de legers in de hemel volgden Hem op witte paarden, gekleed in fijn linnen, wit en smetteloos." — dat was 19:14. De Bruid bleef niet aan tafel terwijl de Bruidegom uitreed om het veld vrij te maken. Zij reed met Hem. En nu, met het veld vrijgemaakt en het bruiloftsmaal begonnen, trekken de Bruidegom en de Bruid zich niet terug in de verborgen kamer voor een afgezonderde huwelijksreis. Zij nemen hun gezamenlijke heerschappij over de aarde op zich.

1.000 jaar lang.

Het bruiloftsfeest strekt zich uit over een heel millennium. De bruiloft van het Lam is geen moment; het is de nieuwe ordening van het universum waarin de Echtgenoot de schepping bestuurt met de Vrouw aan Zijn zijde. Elk koninkrijk van de aarde, elke natie, elke stam, elke vierkante meter bodem die de kraker 6.000 jaar lang vasthield, opereert nu onder de hand van de Goel met de Bruid die naast Hem zit.

De huwelijksreis is wereldwijd.

Wat de opstanding van de heiligen werkelijk verleent

"En ik zag tronen, en zij gingen daarop zitten, en het oordeel werd hun gegeven. En ik zag de zielen van hen die onthoofd waren om het getuigenis van Jezus en om het Woord van God, en die het beest en zijn beeld niet hadden aanbeden, en die het merkteken niet ontvangen hadden op hun voorhoofd en op hun hand. En zij leefden en gingen als koningen regeren met Christus, 1.000 jaar lang." (Openbaring 20:4).

Lees die woorden langzaam. Zij leefden en gingen als koningen regeren met Christus, 1.000 jaar lang.

De tekst beschrijft geen afgezonderd hemels hiernamaals. Zij beschrijft een heerschappij — ebasileusan, het werkwoord van koningschap — die samenvalt met de duizendjarige periode op aarde. De heiligen zijn niet in een wachtstand totdat de eeuwigheid begint. Zij besturen een koninkrijk. Zij zitten op tronen. Zij oefenen oordeel uit. De huwelijksreis van de Bruidegom en de Bruid is ook een kroning van het gezelschap van de Bruid; ook iedereen die het merkteken weigerde en het geloof bewaarde in de zeventigste week, krijgt een troon en een portefeuille van gezag.

Dit is het antwoord op een gelijkenis die Jezus vertelde in Lukas 19. Een man van hoge geboorte ging naar een ver land om een koninkrijk te ontvangen en terug te keren. Voordat hij vertrok, gaf hij elk van zijn dienaren 10 ponden — een som geld — en zei hun: "Doe zaken totdat ik kom." Toen hij terugkeerde met het koninkrijk in handen, riep hij de dienaren ter verantwoording. De eerste had met de oorspronkelijke 10 er 10 meer verdiend. "Goed gedaan, goede dienaar. Wees, omdat u in het minste trouw bent geweest, machthebber over 10 steden." (Lukas 19:17). De tweede had er vijf meer verdiend. "En u, wees machthebber over vijf steden." De investering in de lange verloving, uitbetaald in gehoorzaamheid, werd beloond met steden.

De tronen van Openbaring 20:4 staan in de lijn van de tienstedentoewijzingen van Lukas 19. Elke trouwe heilige die in de onbekendheid diende tijdens de lange verloving, regeert nu een werkelijk gebied in het werkelijke koninkrijk op de werkelijke aarde. De kleine kantoorbediende die trouw tiende gaf uit armoede, bestuurt een provincie. De moeder die 30 jaar voor haar zoon bad, bestuurt een regio. De voorganger van een gemeente van 15 leden in een vergeten dorp zit in een stoel waar de senatoren van de kraker voor gemoord zouden hebben. De economie van de heerschappij van de Bruidegom is de inversie van die van de kraker: trouw in het kleine brengt gezag in het grote voort.

De onthoofden komen op uit de schalen van de zeventigste week zelf, de heiligen die het charagma weigerden en hun hoofd verloren aan de beulen van de kraker. De tekst geeft hun zetel aan de tafel van de Bruidegom als de meest expliciete belofte: zij regeerden met Christus 1.000 jaar lang. De Mahdi-Apollyon executeerde hen met zijn zwaard; onze Verlosser wekt hen op met Zijn hand en zet hen op Zijn tronen.

Daniël zag eeuwen eerder ditzelfde patroon. "De verstandigen zullen blinken als de glans van het hemelgewelf, en zij die er velen rechtvaardigen, als de sterren, voor eeuwig en altijd." (Daniël 12:3). De verstandigen — maskilim — die gerechtigheid onderwezen in het gewelddadigste stuk van de zeventigste week, die de radelozen leidden en velen tot geloof brachten ondanks de prijs, blinken nu. De 144.000, de verzegelde Rest van Israël, van de berg Sion doen het maskilim-werk. Zij zijn bij het Lam. Zij regeren.

Dit is de eerste opstanding, en de tekst is ondubbelzinnig over wie eraan deelheeft. "Zalig en heilig is hij die deelheeft aan de eerste opstanding. Over hen heeft de tweede dood geen macht, maar zij zullen priesters van God en van Christus zijn, en zij zullen met Hem als koningen regeren, 1.000 jaar lang." (Openbaring 20:6). De eerste opstanding is de deur naar mederegering. Iedereen die er doorheen loopt, is permanent veilig voor de tweede dood en permanent gezeten in het bestuur van de nieuwe aarde.

Eén punt van structuur moet hier benoemd worden, want het is makkelijk te missen. De eerste opstanding van Openbaring 20 is een kwalitatief begrip — de opstanding ten leven, waarover de tweede dood geen macht heeft — en niet één enkel ondeelbaar ogenblik. De Schrift kent een orde, een taxis: "maar een ieder in zijn eigen orde: Christus als Eersteling, daarna wie van Christus zijn, bij Zijn komst." (1 Korinthe 15:23). Binnen die orde liggen twee opstandingsmomenten voor de rechtvaardigen. Het eerste is de opname op de naad van het zesde zegel, wanneer het hele gezelschap van de Bruid in één keer opgewekt wordt en de levenden veranderd worden — de Kerk van elk tijdperk en de oudtestamentische heiligen samen, als één volledige Bruid en niet bij stukken. Het tweede komt bij de terugkeer, en verzamelt hen die na de opname tot geloof kwamen en vóór de terugkeer stierven — de bruiloftsgasten, met de onthoofden voorop. Beide behoren tot díe ene eerste opstanding — zalig en heilig, buiten het bereik van de tweede dood. Twee momenten dus, geen partiële opname: de Bruid wordt niet in een eerste en een tweede golf binnengehaald, maar als één gezelschap weggenomen, terwijl de gasten een onderscheiden categorie zijn die ná de gesloten deur tot geloof komt.

De twee lagen van het koninkrijk

Het koninkrijk van het millennium heeft twee lagen, en beide moeten helder in beeld zijn.

De bovenste laag is het hele gezelschap van de verheerlijkten — en daarbinnen twee onderscheiden kringen, met Israëls verzegelde Rest daarnaast. De eerste kring is de Bruid in eigenlijke zin: de éne Kerk van Jood en heiden van alle eeuwen, verzameld als eerstelingen van de tarwe bij het zesde zegel — de heiligen van elk tijdperk vóór de Kerk daaronder begrepen (oudtestamentische heiligen opgewekt bij de opstanding van Christus in 31 n.Chr., met inbegrip van Abraham, Mozes, David, Daniël, de profeten) — samen één lichaam, één Bruid. De tweede kring is de bruiloftsgasten: zij die na de opname tot geloof kwamen — de twee getuigen, opgewekt rond dag 1293-1294, voorop, samen met de verdrukkingsheiligen die hun hoofd verloren aan het beest en hen die in die jaren door andere oorzaak in de Heer stierven. De bruiloftsgasten zijn niet de Bruid die wordt voortgezet of een naoogst van haar; zij zijn een onderscheiden categorie van de verlosten, ná het sluiten van de deur geroepen tot het bruiloftsmaal — een latere plaats in de heilsgeschiedenis, geen lagere stand. Die Rest, de 144.000, die door de zeventigste week gingen als getuigen, verzegeld tegen de toorn maar niet tegen het beest, en het Lam volgden tot in de dood (9:4; 13:15; 14:4), staat naast beide kringen: niet in de Bruid en niet onder de gasten, maar op dezelfde olijfboom, bij de naad geënt in de modus verzegeld, met de onthoofden van 20:4 opgewekt en nu verheerlijkt bij het Lam op de berg Sion (14:1). Maar allen hebben deel aan de eerste opstanding: zij allen met een opstandingslichaam, zij allen gekleed in fijn linnen, zij allen gezeten op tronen in een of ander toegewezen territoriaal bestuur onder onze Verlosser.

Deze bovenste laag is bij Hem, en heeft toegang tot hemel en aarde. Zo troonde God eens in de tempel en bleef Hij toch de God van de hemel: Salomo bidt dat Hij in de hemel, uw woonplaats, zal horen wat in dit huis gebeden wordt (1 Koningen 8:30), en Micha zag de HEER op Zijn troon, met heel het leger van de hemel om Hem heen (1 Koningen 22:19). Zo regeert Jezus op aarde vanuit de tempel en Zijn Bruid is bij Hem, want zo zullen wij altijd met de Heer zijn (1 Thessalonicenzen 4:17). De verheerlijkten zijn niet gebonden door de zwaartekracht zoals de aardse bevolking gebonden is. Zij hebben toegang tot beide sferen. Zij regeren met Hem over koningen en koninkrijken (Openbaring 5:10; 20:4, 6); de gelijkenis spreekt van gezag over steden (Lukas 19:17, 19), al zegt zij niet wie die knechten zijn. Het nieuwe Jeruzalem daalt pas ná het rijk neer (21:2).

De onderste laag is de sterfelijke mensheid. En hier wordt het beeld rijker dan de meeste populaire beelden van het millennium toelaten.

Twee groepen sterfelijke mensen gaan het millennium levend binnen, en een derde wordt erin geboren. Ten eerste het overblijfsel van Bozra van orthodox Israël, verzameld uit de rotsen op het moment dat zij hun Goel herkenden — misschien enkele honderdduizenden, misschien meer, afhankelijk van hoe brutaal de achtervolging van de kraker was in de slotdagen van Elul 2034. Zij liepen Bozra uit, onze Verlosser te voet volgend naar Megiddo, en dan terug naar Jeruzalem, rouwend over hun tweeduizendjarige vergissing maar eindelijk thuis. Zij zijn fysiek, sterfelijk, vruchtbaar, en zij zullen het land Israël herbevolken in het millennium.

Ten tweede de overlevenden van de naties, die bij het oordeel over de volken (Mattheüs 25:31-46) het leven ingaan en Hem pas bij Zijn komst herkennen — de betrekkelijk weinige menselijke wezens die het merkteken niet namen, het beest niet aanbaden, en de schalen overleefden. De derde engel van Openbaring 14 had gewaarschuwd dat het merkteken nemen de wijn van de toorn van God drinken was; zij die weigerden, zelfs ten koste van een voortvluchtig leven in de zeventigste week, zijn in leven wanneer de Koning terugkeert. De schalen van toorn waren nauwkeurig gericht; de ongemerkten werden bewaard door de ergste 45 dagen in de menselijke geschiedenis heen. Zij komen uit de slotdagen van de zeventigste week tevoorschijn op een getransformeerde planeet onder een nieuwe Koning.

Ten derde de kinderen van het millennium — de nakomelingen van de eerste twee groepen, geboren tijdens de duizendjarige heerschappij in ongekende gezondheid en levensduur. "Daar zal niet meer zijn een zuigeling die maar enkele dagen leeft of een oude man die zijn dagen niet zal volmaken, want een jonge man zal sterven als een honderdjarige, maar een zondaar die 100 jaar oud is, zal vervloekt worden." (Jesaja 65:20). De levensduur keert terug naar de normen van vóór de vloed. De ziekten van de gevallen mensheid wijken terug. De aarde, bevrijd van de stem van de kraker en de ketenen van de draak, wordt opnieuw iets dat dicht bij Eden ligt, hoewel nog niet eeuwig.

Israël is twee derde kleiner dan zij was

Voordat Israël het millennium in gevolgd wordt, is rekenschap nodig van wat het afsluiten van de zeventigste week haar gekost heeft.

De profeet Zacharia tekende een getal op dat eenieder die het leest, doet huiveren. "Het zal gebeuren, spreekt de Heer, dat in heel het land twee delen ervan uitgeroeid zullen worden en de geest zullen geven, maar een derde deel ervan zal overblijven. Ik zal dat derde deel in het vuur brengen en het louteren, zoals men zilver loutert. Ik zal het beproeven, zoals men goud beproeft. Het zal Mijn Naam aanroepen en Ík zal het verhoren. Ik zal zeggen: Dit is Mijn volk; en zij zullen zeggen: De Heer is mijn God." (Zacharia 13:8-9).

Twee derde van Israël sterft in de zeventigste week. Twee derde. De Holocaust van de twintigste eeuw doodde ongeveer een derde van het Joodse volk in Europa. De vervolging van de zeventigste week doodt twee derde van het hele Joodse volk op de planeet. De draak, die de vrouw haatte omdat het Kind uit haar voortkwam, put de resterende jaren van zijn woede uit op haar nakomelingen. Het merkteken wordt afgedwongen; de kampen worden heropend; de beulen gaan aan het werk; en tegen de tijd dat de schalen vallen, is twee derde van Israël dood.

Het ene derde dat overleeft, is het overblijfsel dat de profeten altijd voorzagen. De vluchtelingen van Bozra, de standhouders van het leger, de families verborgen in westerse naties of in de rotsen van de Negev — dit zijn het derde deel dat door het vuur gebracht wordt. Zij komen het millennium binnen als gelouterd — zilver beproefd in de oven — en als hen die eindelijk de Naam van JHWH aanroepen en Hem horen antwoorden met de stem van onze Verlosser die zij zojuist ontmoet hebben. Dit is Mijn volk. De verhouding die met Abraham begon, die 2.000 jaar gespannen werd door de verwerping van de Messias, die uitbrak in openlijke rouw bij Bozra, is nu hersteld. Israël is van de Heer. De Heer is van Israël. De verbondsbeloften van het Oude Testament, uitgesteld maar nooit ingetrokken, worden ten volle opeisbaar.

Het orthodoxe overblijfsel van Bozra, de standhouders van het leger die naast hen vochten — dezen worden het volk van Ezechiël 40 tot en met 48, met aan het altaar de zonen van Sadok (Ezechiël 44:15). Zij herbevolken het land Israël onder hun nieuw-herkende Messias, bouwen de millenniumtempel en brengen de offers van Ezechiëls tempelorde (Ezechiël 43:18-27).

De vorst in het visioen van Ezechiël

Het laatste grote visioen van Ezechiël, in hoofdstuk 40 tot en met 48, beschrijft een tempel in Jeruzalem met verhoudingen en rituelen die geen enkele oudtestamentische tempel ooit vervuld heeft. Het visioen heeft uitleggers tweeënhalf millennium lang in verwarring gebracht, maar het valt op zijn plaats wanneer het gelezen wordt als de millenniumtempel, een gewogen lezing: het aanbiddingscentrum van het koninkrijk dat begint nadat onze Verlosser terugkeert.

De tempel is enorm. De vorst — nasi in het Hebreeuws — die er vandaan bestuurt, heeft een duidelijk omschreven rol. Hij heeft een toegestaan grondgebied. Hij verricht offers namens het volk op de nieuwemaansdagen en de sabbatten. Hij heeft zonen, aan wie hij erfenis uit zijn bezit verleent. Hij gaat uit en komt in door de oostelijke poort op vastgestelde tijden.

Lees die details aandachtig. De vorst heeft zonen. De vorst verleent erfenis. De vorst verricht offers voor zichzelf en het volk.

Deze vorst is niet Jezus.

Jezus is de Koning met het opstandingslichaam die regeert vanuit de tempel in Jeruzalem; Hij heeft geen biologische zonen in het millennium, en de opstandingsstaat omvat geen biologische voortplanting. Jezus zei het rechtstreeks: "Zij die het waard geacht zijn die andere wereld te verkrijgen en de opstanding uit de doden, zullen niet trouwen en ook niet ten huwelijk gegeven worden. Want zij kunnen niet meer sterven, omdat zij gelijk zijn aan engelen. En zij zijn kinderen van God, omdat zij kinderen van de opstanding zijn." (Lukas 20:35-36). De opgewekten trouwen niet, planten zich niet voort, sterven niet. De vorst van Ezechiël 45 heeft zonen. De vorst van Ezechiël is daarom geen opgewekt wezen.

Hij is in plaats daarvan een sterfelijke vorst, vermoedelijk uit Davids huis (Jeremia 33:17), die aangesteld wordt om het aardse land Israël te besturen als de zichtbare vertegenwoordiger van de Messias. Ezechiël tekent hem zelf: hij brengt "voor zichzelf en voor heel het volk van het land een stier als zondoffer" (Ezechiël 45:22), hij heeft zonen aan wie hij erfenis geeft (46:16), en hij zit als vorst in de gesloten poort om brood te eten voor het aangezicht van de HEER (44:3). Hebreeën 7:27 zegt van Christus juist dat Hij niet voor zichzelf hoeft te offeren. Ezechiël 37:22-25 ("één koning", "vorst tot in eeuwigheid") wijst boven hem uit naar de Messias. De vorst die deze rol vervult, dient als de onderkoning van Israël tijdens het millennium, met onze Verlosser boven hem als de Koning van de koningen, die regeert vanuit de tempel in Jeruzalem (Ezechiël 43:7).

Dit lost op wat uitleggers in verwarring heeft gebracht. De tempeloffers in Ezechiël zijn geen offers die met het kruis wedijveren. Ezechiël noemt ze wel verzoenend (kipper, 43:20, 26; 45:15, 17, 20): rituele verzoening "tot reinheid van het vlees" (Hebreeën 9:13), niet de eeuwige verzoening, die alleen in het kruis ligt. Het boek Hebreeën beslecht die vraag eens en voor altijd: "Want met één offer heeft Hij hen die geheiligd worden, tot in eeuwigheid volmaakt." (Hebreeën 10:14). Dat de offers van de millenniumtempel ook naar Golgotha terugwijzen, is een duiding; Ezechiël zelf gebruikt geen gedenkwoorden. Zij dienen als ceremoniële reiniging voor de sterfelijke bevolking die in de tegenwoordigheid van een nu-zichtbare heilige God leeft en rituele reiniging nodig heeft om het tempelterrein te betreden.

De vorst verricht ze namens het volk. Hij is sterfelijk. Hij heeft nakomelingen. Hij bestuurt Israël onder onze Verlosser als een trouwe Davidische herder, het antwoord op de lange reeks gefaalde Davidische koningen van het Oude Testament. Hij is wat David had moeten zijn, wat Hizkia ontwaarde, waar Josia naar streefde — vermoedelijk een sterfelijke zoon van David die eindelijk en trouw zijn volk weidt in gehoorzaamheid aan de Koning boven hem.

De dubbele werkelijkheid

Het koninkrijk loopt daarom in twee lagen, en de twee lagen communiceren.

De troon van het rijk staat op aarde. Ezechiël zet de plaats van Gods troon "te midden van de Israëlieten, voor altijd" (Ezechiël 43:7), in de tempel in Jeruzalem, en vandaar regeert onze Verlosser. Het hemelse Jeruzalem zweeft in die 1.000 jaar niet boven de aarde; Johannes ziet de stad pas neerdalen als de oude hemel en de oude aarde voorbij zijn, "gereedgemaakt als een bruid die voor haar man versierd is" (Openbaring 21:2). Tot die dag is de Bruid bij Hem (1 Thessalonicenzen 4:17); waar zij woont, zegt de tekst niet. Zo was het ook met de tempel: God troonde in het huis op de Sion en bleef de God van de hemel, want "de hemel, ja de hemel van de hemelen" kan Hem niet bevatten, "hoeveel te minder dit huis" (1 Koningen 8:27). Hoe die dubbele tegenwoordigheid er in de opstandingsstaat uitziet, laat de tekst open. De verlosten zijn bij de Bruidegom, en het maal begint bij Zijn komst (Mattheüs 26:29); hoe lang het duurt, zegt de tekst niet.

Op het oppervlak van de aarde — op de vernieuwde bodem van een planeet waarvan de oceanen genezen zijn en de woestijnen in bloei staan — leeft de sterfelijke bevolking, werkt, trouwt, voedt kinderen op, plant wijngaarden, bouwt huizen. Jeruzalem op aarde is de hoofdstad van dit lagere rijk, met de Koning in de tempel, de vorst van Ezechiël als de onderkoning van Israël, en de overige naties vertegenwoordigd door hun eigen regeringen onder Zijn overkoepelende heerschappij. Over die koningen en koninkrijken regeert de Bruid met Hem (3:21; 20:6): de 12 op "12 tronen" over "de 12 stammen van Israël" (Mattheüs 19:28), de trouwe knechten over 10 en over vijf steden (Lukas 19:17-19). De "legerplaats van de heiligen en de geliefde stad" van het einde (20:9) kan ook Israël rondom de tempel in Jeruzalem zijn; de tekst beslist dat niet.

De twee rijken zijn verbonden. Eenmaal per jaar maakt elke natie een pelgrimstocht naar Jeruzalem om te aanbidden bij het Loofhuttenfeest. Zacharia tekende de eis 700 jaar vóór Christus op. "Het zal geschieden dat al de overgeblevenen van alle heidenvolken die tegen Jeruzalem zijn opgerukt, van jaar tot jaar zullen opgaan om zich neer te buigen voor de Koning, de Heer van de legermachten, en om het Loofhuttenfeest te vieren. Het zal geschieden dat er geen regen zal vallen op hem die uit de geslachten van de aarde niet zal opgaan naar Jeruzalem om zich voor de Koning, de Heer van de legermachten, neer te buigen." (Zacharia 14:16-17).

Soekot wordt de universele pelgrimstocht. De naties komen op naar Jeruzalem om onze Verlosser samen te aanbidden. Zij klimmen naar de tempel, waar de offers verricht worden. Het feest verenigt de volken rond de Koning in Jeruzalem.

Een rivier stroomt van onder de drempel van de tempel in Jeruzalem, oostwaarts de Dode Zee in, en geneest de bittere wateren en maakt ze zoet. "Het zal gebeuren dat alle levende wezens die er wemelen, overal waar een van beide beken naartoe komt, zullen leven." (Ezechiël 47:9). De geografie van de planeet is hermaakt door de aardbeving van de zevende schaal; nu worden de bodem en de zeeën hersteld tot vruchtbaarheid onder de hand van de Koning. Bomen aan weerszijden van de rivier dragen elke maand vrucht, en "hun vrucht zal tot voedsel dienen en hun bladeren tot genezing." (47:12). De Bruid ziet dat de vloek op de grond die in Eden begon, in wezenlijke mate teruggedraaid is.

De 1.000 jaar en de laatste beproeving

Het millennium loopt 1.000 jaar van vrede, gerechtigheid, vruchtbaarheid, en de onbemiddelde zichtbare tegenwoordigheid van onze Verlosser die regeert vanuit de tempel in Jeruzalem en door de vorst van Israël onder Hem. De wolf ligt bij het lam. De leeuw eet stro als het rund. "Men zal nergens kwaad doen of verderf aanrichten op heel Mijn heilige berg." (Jesaja 11:9). De aarde is vol van de kennis van de Heer zoals de wateren de bodem van de zee bedekken.

Maar het millennium eindigt met een laatste beproeving die het menselijke verhaal permanent zal afsluiten.

"En wanneer die 1.000 jaar tot een einde gekomen zijn, zal de satan uit zijn gevangenis worden losgelaten. En hij zal uitgaan om de volken te misleiden die zich in de vier hoeken van de aarde bevinden, Gog en Magog, om hen te verzamelen voor de oorlog; en hun aantal is als het zand van de zee." (Openbaring 20:7-8).

De draak wordt vrijgelaten. Na 1.000 jaar verzegeld in de Afgrond, krijgt de kraker één laatste korte venster van werking. Waarom? Omdat het millennium miljarden menselijke nakomelingen heeft voortgebracht uit de overlevende naties — kinderen van de kinderen van de overlevenden van de zeventigste week — die zijn opgegroeid onder de zichtbare heerschappij van onze Verlosser, maar die Hem nooit persoonlijk gekozen hebben in enige toestand waarin het alternatief reëel was. Zij hebben geleefd in een wereld waar de stem van de kraker afwezig was. Zij hebben onze Verlosser gehoorzaamd omdat onze Verlosser de voor de hand liggende keuze was in een wereld waar Hij de enige keuze was. De Vader, in Zijn volmaakte gerechtigheid, geeft hun één laatste gelegenheid om te onthullen of hun gehoorzaamheid werkelijke liefde was of slechts de afwezigheid van een alternatief.

De draak wordt vrijgelaten. Hij reist naar de naties in de vier hoeken van de aarde en verzamelt hen — Gog en Magog, een benaming die put uit Ezechiël 38-39 maar die hier functioneert als een algemene naam voor de in opstand komende naties — tot één laatste leger. Het aantal van het leger is als het zand van de zee. Zij marcheren op Jeruzalem.

Het afgrijzen van dit moment is de diepte die het onthult over het menselijke hart. De nakomelingen die in het paradijs hebben geleefd — onder de zichtbare heerschappij van onze Verlosser, met de tempel in Jeruzalem en de vorst die rechtvaardig regeert en de aarde die bloeit — kunnen nog steeds gekeerd worden. De retoriek van de draak werkt. Zij marcheren tegen de Koning die hen gevoed, genezen en 1.000 jaar van ongekende vrede gegeven heeft. De leugen dat onze Verlosser een tiran is en de draak de bevrijder, vindt nog één laatste keer houvast in menselijke harten die zijn opgegroeid onder genade en er nooit voor hebben hoeven vechten.

Het einde is kort. "En er kwam vuur van God neer uit de hemel en dat verslond hen. En de duivel, die hen misleidde, werd in de poel van vuur en zwavel geworpen, waar ook het beest en de valse profeet reeds zijn. En zij zullen dag en nacht gepijnigd worden in alle eeuwigheid." (Openbaring 20:9-10).

Het vuur valt uit de hemel. Het leger wordt verteerd. De draak wordt gegrepen en geworpen in de poel van vuur waar de twee beesten al 1.000 jaar geleden hebben. De laatste poging van de kraker is voorbij. De draak, de valse profeet en het beest zijn nu samen voor de eeuwigheid in de plaats die voor hen bereid is.

De grote witte troon

Eén laatste hof komt bijeen voordat de nieuwe hemelen en aarde onthuld worden. "En ik zag een grote witte troon, en Hem Die daarop zat. Voor Zijn aangezicht vluchtten de aarde en de hemel weg, zodat er geen plaats meer voor hen te vinden was. En ik zag de doden, klein en groot, voor God staan. En de boeken werden geopend en nog een ander boek werd geopend, namelijk het boek van het leven. En de doden werden geoordeeld overeenkomstig wat in de boeken geschreven stond, overeenkomstig hun werken." (Openbaring 20:11-12).

Dit is de tweede opstanding — de opstanding van het oordeel voor hen die geen deel hadden aan de eerste. Voor de troon staan de doden, groot en klein, en het boek van het leven ligt open; wie erin staat, sluit de tekst niet uit (20:12, 15). De boeken worden geopend. De dood en het rijk van de dood — de verblijfplaatsen van de ongelovige doden — geven hun doden over. De boeken tekenen elke daad op. Het boek van het leven tekent elke naam op die erin geschreven staat.

"En als iemand niet bleek ingeschreven te zijn in het boek van het leven, werd hij in de poel van vuur geworpen." (20:15). Het oordeel is plechtig en definitief. Elke ziel die onze Verlosser verwierp — over elke eeuw, elke cultuur, elk tijdperk heen — ontvangt het vonnis overeenkomstig hun werken. Niemand kan onwetendheid claimen, want de boeken onthullen wat zij werkelijk deden en wat zij wisten. Het vonnis is rechtvaardig, en het is permanent.

De dood en het rijk van de dood zelf worden dan in de poel van vuur geworpen. "Dit is de tweede dood." (20:14). De structuren die de ongelovige doden vasthielden, worden afgeschaft. Er is geen verdere plaats voor hen in het universum.

De oude orde is afgesloten. De kraker en zijn dienaren en elke menselijke ziel die hen koos, zijn voor altijd in de poel van vuur. De Bruid en de Bruidegom en de verlosten van elk tijdperk staan op de drempel van wat hierna komt.

Op weg naar de nieuwe schepping

De 1.000 jaar zijn afgesloten. De draak is in de poel van vuur met de twee beesten. De grote witte troon heeft zijn vonnis geveld. De oude aarde en de oude hemelen zijn weggevlucht — de tekst zegt uitdrukkelijk dat "er geen plaats meer voor hen te vinden was" (20:11) — zij zijn opgelost, en er komt iets nieuws voor in de plaats.

Wat rest, is de onthulling van wat de bestemming geweest is van elk hoofdstuk van elk boek van de Bijbel. De nieuwe hemelen. De nieuwe aarde. De Bruid binnengebracht in een stad die zelf haar volmaakte woonplaats is. Onze Verlosser en de verlosten die wandelen in een schepping waar de vloek niet gedeeltelijk maar absoluut opgeheven is. Dood, verdriet, geween, pijn — het is allemaal weg, niet uitgesteld, niet beheerd, weg.

Het bruiloftsmaal dat bij Zijn terugkeer begon en zich door het millennium uitstrekte, breidt zich nu uit, de eeuwigheid zelf in. De huwelijksreis heeft geen einde. De Echtgenoot en de Vrouw zijn thuis.

Het volgende hoofdstuk stapt de laatste onthulling binnen. Het nieuwe Jeruzalem daalt neer. Het Lam is de tempel. De rivier van het leven stroomt. De boom van het leven draagt elke maand zijn vrucht. Het gezicht van God wordt door Zijn Bruid gezien zonder sluier, zonder barrière, zonder vermindering.

Het grote kosmische verhaal komt thuis.